Kolon Di̇verti̇kül Hastalığı (Di̇verti̇küli̇t)

Kolon divertikül hastalığı (divertikülozis koli) kişinin kalın bağırsağında meydana gelen ve şekil olarak balona benzeyen küçük kesecikleri ifade eder. Çoğu zaman kalın bağırsak kasının zayıf noktalarına meydana gelen kolon divertikül, eğer sayıca fazla ise divertikülozis olarak tanımlanır. Bu kesecikler herhangi bir sebepten ötürü iltihaplandığında ortaya çıkan hastalık ise divertikülit olarak adlandırılır. Divertikül, kolonun herhangi bir bölümünde oluşabilir. Ancak çoğu zaman kalın bağırsaktaki sigmoid kolon isimli ve rektum yakınındaki bölgede karşımıza çıkar. Ciddiye alınması ve zaman kaybetmeden tedavi edilmesi gereken divertikülit hastalığı 40 yaş üstü yetişkin bireylerde daha sık görülür. 50 yaşın ardından hastalığın görülme sıklığı yüzde otuz seviyelerine ulaşır. Seksen yaş ve üzeri bireylerde ise divertikülit hastalığının görülme sıklığı yüzde yetmiş seviyelerine ulaşır. Adana’da hastalarına hizmet veren Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Nurkan Törer Kolon Divertikül Hastalığı belirtileri, tanı ve tedavi yöntemleri hakkında bilinmesi gerekenleri anlattı.
Kolon Divertikülit Belirtileri Nelerdir?
Hastanın kalın bağırsağında birden fazla sayıda divertikül olması durumu divertikülozis ya da divertiküler hastalık olarak tanımlanır. Divertikülozisi olan her hastada bulguya rastlanmayabilir. Bu hastalığın divertikülite dönüştüğü hastalarda yol açtığı belirtileri sıralamamız gerekirse:
- Hastalıktan etkilenen bölgede oluşan şişlik
- Karın bölgesinde hissedilen hafif kramplar
- Divertikülün oluştuğu bölgede hissedilen ağrı ve hassasiyet
- Karın şişliği
- Gaz çıkarmakta ve dışkılamakta zorlanma
- Yüksek ateş ve üşüme
- İshal
- Nadir görülse de dışkıda kanama
- Kabızlık
- Mide bulantısı ve kusma
- Halsizlik hissi
Divertiküler Hatalık İçin Kimler Risk Altındadır?
Tıp dünyası uzun zamandan beri divertiküllerin oluşmasında kronik kabızlık durumunun etkili olduğunu düşünüyor. Kronik kabızlık yaşayan insanlarda kolon yani kalın bağırsak; dışkıyı hareket ettirebilmek için dazla miktarda güç kullanır. Bu durum kalın bağırsaktaki basıncın artmasına neden olur. Kalın bağırsak basıncının artması, kolonun zayıf noktalarında divertikül oluşması için uygun bir zemin hazırlar. Hasta eğer lif bakımından zengin gıdalara beslenme rutininde yer vermiyorsa bu durumda da divertikül oluşumu riski artar. Kolon divertikül hastalığına dair risk faktörlerini sıralamamız gerekirse:
- 50 yaş ve üzeri olmak
- Erkek olmak
- Obezite sorunu yaşamak
- Fiziksel olarak aktif bir yaşam tarzından uzak olmak
- Antiinflamatuvar ilaçlar kullanıyor olmak
- Sigara kullanmak
- Bağırsak mikrobiyotasında değişikliklerin yaşanması
- Genetik olarak divertikül oluşumuna yatkın olmak
Kolonda (Kalın Bağırsakta) Divertikül Oluşumu Önlenebilir Mi?
Kalın bağırsakta divertiküllerin oluşmasını önlemek için alabileceğiniz tedbirler şu şekildedir:
- Düzenli egzersizler yapmak alabileceğiniz ilk önlemdir. Zira hareket halinde olmak kişinin kalın bağırsağındaki basıncın azalmasını sağlar. Bu da kabızlık yaşanmasına engel olur. Bu yüzden günde en az otuz dakika süresince egzersiz yaparsanız divertikül oluşma riskini azaltabilirsiniz.
- Her insanın çocukluk ve gençlik döneminden itibaren lif bakımından zengin bir beslenme rutini oluşturması gerekir.
- Bunun yanı sıra gün içerisinde en az sekiz bardak su tüketmek de divertikül riskini azaltmaktadır. Unutmamak gerekir ki çay veya kahve gibi içecekler suyun işlevlerini yerine getiremez. Aksine çay ve kahve gibi içeceklerin fazlaca tüketilmesi kabızlık sorununa yol açabilir.
- Gündelik yaşamdaki stres unsurlarını baskılamak, sigara tüketimini bırakmak da kolon divertiküllerinin oluşmasına karşı alabileceğiniz tedbirler arasındadır.
Divertikülit Tanısı Nasıl Konur?
Kolon divertikülleri çoğu zaman herhangi bir belirti vermez. Genellikle başka bir hastalığı incelemek için yapılan tetkikler sırasında tesadüfen fark edilirler. Kalın bağırsakta divertikülit meydana geldiğinde semptomlar da görülmeye başlar. Kolon divertikülit hastaları genellikle doktora şiddetli bir karın ağrısı şikayeti ile başvururlar. Doktor hastanın tıbbi öyküsünü dinler ve gerekli görürse rektal muayene yapar. Bir kitle olup olmadığı, rektal kanamanın söz konusu olup olmadığı, hastanın rektumunda ağrı ya da hassasiyet yaşayıp yaşamadığı tespit edilir. Bazı hastalıkların gösterdiği belirtiler divertikülit belirtileri ile benzerlik gösterebilir. Bu yüzden belirtilerin kaynağı olan hastalığı tespit etmek için bazı tetkikler uygulanabilir. Kolon divertikülit tanısında kullanılan tetkikler şu şekildedir:
- Gaita testi
- Ultrasonografi
- MR
- Bilgisayarlı Tomografi
- Kadınlar için pelvik muayene
- İdrar testi
- Kan testleri
Tüm bunların yanı sıra doktor kolonoskopi tetkikine de başvurabilir. Bu yöntemde ucunda bir ışık ve kamera bulunan bir tüp ile hastanın kalın bağırsağını incelemek mümkündür. Dİvertikülit iltihabının en alevli olduğu zamanlarda kolonsokopi tetkiki tehlike yaratabileceği için bazen kolonoskopi işlemi ertelenebilir. Şiddetli kanamanın söz konusu olduğu vakalarda kanamanın yerini tespit etmek için anjiyografi yöntemi de uygulanabilmektedir.
Divertikülitin Komplikasyonları Nelerdir?
Kolon divertikülit hastalığı başlangıç evresindeyken tanı konulursa hafif atlatılabilen bir rahatsızlıktır. Fakat vakaların yaklaşık dörtte birinde şiddetli komplikasyonlar yaşanabilir. Bu komplikasyonlar şu şekildedir:
- Divertikülit oluşan bölgede içi irin dolu apse oluşumu
- Cilt altındaki yumuşak dokulara yayılan flegmon isimli iltihaplanmalar.
- İki organ arasında ya da deri ve organ arasında, olmaması gereken bir fistülün oluşması
- Divertikülit kaynaklı iltihaplanmanın bölgede ödem yaratması ve bu ödemin dışkı hareketine engel olarak bağırsak tıkanıklığı meydana getirmesi. Bu durumda hastalar dışkılamakta ve gaz çıkartmakta zorlanırlar.
- Kimi zaman divertikülit ilerleyerek delinir. Bu durumda içeriğinde bulunan iltihap ve dışkı karın boşluğuna yayılım gösterir. Bu durum divertikülit perforasyonu ismi verilen karın içi iltihaplanmaya neden olur. Erken müdahale edilmez ise ölümcül sonuçlar doğurabilir.
Divertikülit Nasıl Tedavi Edilir?
Hafif şiddetteki kolon divertikülit vakalarında evde tedavi uygulamaları yeterli olabilmektedir. Bu gibi durumlarda beslenme ve yaşam tarzında yapılacak değişikliklerle sonuç alınabilir. Lif bakımından zengin gıdalarla beslenmek, bolca su tüketmek, hareketli bir yaşam tarzı benimsemek ve kabız olmamak bu önlemler arasındadır. Kalın bağırsağında divertikülü olan kişiler bolca sebze ve meyve tüketmeli, kırmızı et tüketimini azaltmalı, tahıl ve baklagille beslenmelidir.
Divertikülit tedavisinde uygulanacak yöntem hastanın genel sağlık durumuna, yaşına ve hastalığın şiddetine göre şekillenir. Divertikülit komplikasyonlarının önlenmesi için en önemli nokta tanının erken konulması ve tedaviye erken başlanmasıdır. Şiddetli olmayan vakalarda oral antibiyotikler, spazm çözücüler ve ağrı kesici ilaçlarla sonuç alınabilir. Hasta olabildiğince sıvı beslenmeli ve yatakta istirahat etmelidir.
Şiddetli vakalarda hastanın hastane yatışına karar verilebilir. Antibiyotik uygulamaları ve ağrı kesiciler damar yolundan yapılır. Hastanın kısa süreliğine ağızdan beslenmesi durdurulabilir. Akut evre geçtikten sonra sıvı beslenmeye başlanabilir.
Eğer kolon divertikülit apseye dönüşürse apsenin tomografi ve ultrason eşliğinde boşaltılmasına karar verilebilir. Bu şekilde apse boşaltılamazsa ameliyat seçeneği gündeme gelir.
Divertikülitin yırtılması halinde peritonit yani yaygın karın zarı iltihabı gelişebilir. Bu durumda da hastanın acilen ameliyata alınması gerekir. Bu hastalarda damardan antibiyotik verilse bile ağrı, hassasiyet ve ateş şikayetleri düzelme göstermez. Hasta ameliyata alındığında batın temizlenir ve kalın bağırsağın sorunlu bölgesi çıkartılır.
Eğer hastanın bağırsağı delinmemişse, şiddetli bağırsak enfeksiyonu veya apse oluşumu varsa bağırsak uçlarını birleştirmek riskli olabilir.. Bu gibi komplikasyonlar hastanın bir süre kolostomiye ihtiyaç duymasına neden olur. Kalın bağırsak uçları geçici bir süreyle karın duvarına bağlanır ve büyük abdestin bir süre torbaya gelmesi gerekir. 10 ila 12 haftanın ardından iltihabi tablo düzelir ve hastanın genel sağlık durumu elverişliyse kolostomi kapatılır. Bu aşamadan sonra hasta günlük yaşantısına geri dönebilir.
Divertikülit kimi zaman idrar kesesi ya da ince bağırsakta fistül oluşumuna yol açabilir. Bu tablolarda fistül çıkartılarak hasar gören organ onarılır. Divertikülit atağı sık sık tekrar eden hastalarda komplikasyonların önlenebilmesi için cerrah, elektif cerrahi seçeneğine başvurabilir. Yani sık tekrarlayan hafif ataklarda da ileri evre ataklara fırsat vermeden her şeyin kontrol altında olduğu bir dönemde hastalıklı kalın bağırsak kısımları çıkartılarak hasta sağlığına kavuşabilir.
Divertiküler Hastalık İçin Beslenme Önerileri
Divertiküler hastalar kırmızı et tüketimini olabildiğince sınırlandırmalıdır. Lif bakımından daha zengin bir beslenme rutini takip edilmelidir. Lif zengini gıdalar arasında:
- Kabuklu elma
- Bulgur
- Tam buğday ekmeği
- Armut
- Tahıl gevreği
- Brokoli
- Bezelye
- Karalahana
- Mercimek
- Barbunya v.s bulunur.
Kolon divertikülitten korunmak için lifli beslenmenin yanı sıra bol miktarda su tüketmek, fiziksel egzersizler yapmak, sigarayı bırakmak ve kabızlıkdan sakınmak da önemlidir. Obez bireylerin kilo vermeleri ve sağlıklı kiloya ulaşmaları da divetikülit riskini azaltır.
Meckel Divertikülü Nedir?
Bazı bebekler doğduğu sırada bile divertiküle sahiptir. Bu divertikülün iltihaplanmasına meckel divertiküliti olarak tanımlanır. Meckel divertiküliti kanlı dışkı, rektal kanama, kusma ve karın ağrısı gibi semptomlara neden olur. Meckel divertikülü ancak cerrahi operasyonla tedavi edilebilir.
Siz de kolon divertikülü belirtileri gösteriyorsanız geç kalmadan uzman bir doktora başvurmalısınız.
Kolon Divertikülit Cerrahisi Hizmeti Sunulan Şehirler
Adana’da Prof. Dr. Nurkan Törer ve ekibi, gelişmiş cerrahi teknolojisiyle kolon divertikülit tedavilerinde öncü konumda... Hatay, Gaziantep, Mersin, Kayseri, Diyarbakır, Osmaniye, Şanlıurfa, Malatya, Konya, Nevşehir, Kilis, Aksaray, Adıyaman, Elazığ, Batman, Siirt, Şırnak, Muş, Karaman, Yozgat, Hakkari, Kahramanmaraş, Erzincan ve Niğde gibi farklı illerden gelen hastalar, minimal invaziv robotik ve laparoskopik ameliyatlarla güvenli tedavi olanağı buluyor.
Kolon Divertikülit Cerrahisi Fiyatları
Ameliyat fiyatları, hastanın sağlık durumu, kullanılan robotik cerrahi sistemler, cerrahın deneyimi ve hastanenin teknik donanımına göre değişir. Ayrıca hizmet verilen bölge ve ameliyat öncesi-sonrası süreçler fiyatı etkiler. Güncel fiyat bilgisi için bizimle iletişime geçerek tedavi sürecinize güvenle yön verebilirsiniz.