Mide kanseri tanısı konulan hastalar tarafından en çok merak edilen konulardan biri de önceliğin kemoterapi mi yoksa ameliyat mı olduğudur. Bu sorunun herkes için geçerli, tek bir cevabı yoktur. Zira mide kanseri tedavisi hastalığın evresi, tümörün yerleşimi, yayılım durumu, biyolojik davranışı ve hastanın genel sağlık durumu göz önünde bulundurularak kişiye özel olarak planlanmalıdır. Günümüzde erken evrede tespit edilen mide kanseri vakalarının tedavisinde öncelikli tercih cerrahi tedavidir. Lokal ileri evrede ise birçok hastaya operasyon öncesi neoadjuvan/perioperatif kemoterapi uygulanabilmektedir. Burada amaç tümörün boyutunu küçültmek, olası dolaşan tümör hücrelerine etkin tedaviyi gecikmeden başlamak ve mide kanseri ameliyatının başarısını arttırmaktır.
Mide Kanserinde Tedavi Sıralaması Neden Önemlidir?
Mide kanseri vakalarında uygulanacak tedavilerin sırası hastalığın kontrol altına alınması konusunda belirleyici rol oynar. Her hastanın doğruca ameliyat edilmesi ya da doğrudan kemoterapi uygulanması doğru değildir. Tedavi planlaması yapılırken:
- Kanserin evresi
- Tümörün midedeki yerleşimi
- Uzak organlara metastaz yapıp yapmaması
- Lenf nodu tutulumu
- Hastanı yaşı
- Genel sağlık durumu
- Tümörün mekanik sorunlar yaratıp yaratmadığı
- Ciddi kanamaya sebep olması
- Hastanın yemek yiyememesi (tıkanıklık)
- Patolojik ve moleküler özellikleri dikkate alınır.
Bu yüzden mide kanseri tedavisi genel cerrahi, gastroenteroloji, tıbbi onkoloji, radyoloji, radyasyon onkolojisi ve patoloji gibi branşlardan gelen uzmanların da yer aldığı multidisipliner bir ekip tarafından planlanmalıdır.
Mide Kanserinde Önce Ameliyat Yapılan Durumlar Nelerdir?
Önce cerrahi tedavi seçeneğinin uygulandığı vakalar;
- Erken evrede tespit edilen mide kanserleri
- Tümörün sadece mide duvarında çoksınırlı bir alanı tuttuğu vakalar
- Lenf nodu yayılımının bulunmadığı olgular
- Kanama nedeniyle aşırı kan verme gereği duyulan hastalar
- Tümörün gıda geçişini tıkadığı ve yemek yiyemeyen hastalar
- Hastanın cerrahi operasyon için uygun bulunduğu vakalarda doğrudan ameliyat kararı alınabilir.
Erken tanı alan hastalarda mide kanseri ameliyatı, hastanın uzun dönem hastalıksız yaşamasını sağlayan etkili bir yöntemdir.
Mide Kanserinde Önce Kemoterapi Yapılan Durumlar Nelerdir?
Günümüzde lokal ileri mide kanseri vakalarında öncelikli tedavi olarak kemoterapi uygulanır. Bu tedaviler Neoadjuvan kemoterapi ve Perioperatif kemoterapi olarak adlandırılır.
Özellikle T2 ve üzeri tümörlerde, lenf nodu tutulumu olan hastalarda, büyük boyuttaki mide tümörlerinde, cerrahi sınır elde edilmesi zor görülen vakalarda uygulanır. Tümörü küçültmenin yanı sıra;
- Görülemeyen mikroskobik boyuttaki kanser hücrelerini erken aşamada tedavi etmek
- Operasyonun başarısını arttırmak
- Kanserin nüks etme riskini azaltmak
- Tümörün tamamının çıkartılabilmesi ihtimalini yükseltmek amaçlanır.
Neoadjuvan Kemoterapi Nedir?
Neoadjuvan kemoterapi, cerrahi tedavi öncesinde hastaya uygulanan ilaç tedavisini ifade eder. Neoadjuvan kemoterapi sayesinde:
- Tümör küçültülebilir
- Lenf bezlerindeki kanser hücreleri azaltılabilir
- Ameliyatın daha güvenli şekilde yapılması sağlanabilir.
- Midenin daha fazla korunmasını sağlayabilir.
- Hastalığın erken aşamada sistemik kontrolü sağlanabilir.
Perioperatif Tedavi Nedir?
Perioperatif tedavi; ameliyat öncesi kemoterapi, ameliyat ve ameliyat sonrası kemoterapiden oluşan kombine tedavi yaklaşımıdır. Bu yaklaşım günümüzde lokal ileri mide kanserinin tedavisinde sıkça uygulanır. Hastalarda sağkalım avantajı sağlamak amacıyla kullanılır.
Günümüzde genel uygulama ameliyat öncesi iki haftada bir toplam dört kere, yani iki ay kemoterapi verilmesi, sonrasında ameliyat edilmesi şeklindedir. Ameliyat sonası dönemde de yine dört kür (iki ay) daha kemoterapi verilerek perioperatif tedavi tamamlanmış olur.
Ameliyat Öncesi Kemoterapinin Avantajları Nelerdir?
Operasyondan önce uygulanan kemoterapi tedavisinin sağladığı avantajları sıralamamız gerekirse:
- Tümör hacminin küçültülmesi
- Cerrahi sınırların güvenli hale getirilmesi
- Lenf nodu tutulumunun azalması
- Mikrometastazların erkenden tedavi edilmesi
- Cerrahi tedavinin başarı yüzdesinin arttırılması
- Ve hastalığın tekrar etme riskinin azaltılması sayılabilir.
Kemoterapi Sonrası Ameliyat Ne Zaman Yapılır?
Kemoterapi tedavisinin tamamlanmasının ardından hasta bilgisayarlı tomografi, endoskopi ve PET-BT tetkikleri ile değerlendirilir. Gerektiğinde kan tetkikleri uygulanır. Hastanın tedaviye nasıl yanıt verdiği ayrıntılı şekilde incelenir. Sonrasında mide kanseri cerrahisi operasyonu planlanır.
Ameliyattan Sonra Kemoterapi Gerekir mi?
Evet, çoğu hastada operasyon başarılı geçse dahi, kanda veya diğer organlarda mikroskobik kanser hücreleri (tetkiklerde görünmeyebilir) kalabilmektedir. Bu yüzden;
- Tümörün evresi
- Patolojik inceleme sonucu
- Lenf nodu tutulumu
- Ve cerrahi sınırlar değerlendirilerek operasyon sonrası kemoterapiye karar verilebilir.
Mide Kanseri Tedavisi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Mide kanserinde önce ameliyat mı yoksa kemoterapi mi yapılır?
Bu tercih hastalığın evresine göre yapılır. Erken evrede tespit edilen mide kanseri vakalarında cerrahi tedavi ön plandayken lokal ileri mide kanserinde ilk olarak kemoterapi uygulanması gerekebilir.
Her mide kanseri hastası kemoterapi almak zorunda mıdır?
Hayır erken evrede tanı almış hastalar için sadece cerrahi tedavi ile çözüm sağlamak mümkündür. Fakat birçok hasta için ameliyat öncesinde veya sonrasında kemoterapi uygulanması gerekebilir.
Ameliyat öncesi kemoterapi neden uygulanır?
Tümörün boyutunu küçültmek, cerrahi tedavinin başarı yüzdesini arttırmak, görünmeyen kanser hücrelerini tedavi etmek ve mide kanserinin nüks etme riskini azaltmak amacıyla kemoterapi uygulanır.
Kemoterapi sonrası ameliyat ne zaman yapılır?
Hastanın tedaviye verdiği yanıt değerlendirildikten sonra eğer hastanın genel durumu elverişliyse birkaç hafta içerisinde ameliyat planlanır.
Mide tamamen alınırsa yaşam devam eder mi?
Evet, midenin tamamının alındığı total gastrektomi ameliyatlarının ardından hastanın sindirim sistemi tekrardan düzenlenir. Hastalar doğru beslenme planı ve düzenli takip randevuları ile yaşamlarını sürdürebilirler.
Mide kanseri ameliyatından sonra tekrar kemoterapi gerekir mi?
Patolojik incelemenin sonucunda göre eğer gerekli görülürse cerrahi tedavi sonrasında kemoterapi uygulanabilir. Bu gibi durumlarda amaç hastalığın nüks etmesi riskini azaltmaktır.
Mide kanserinde robotik cerrahi herkese uygulanabilir mi?
Çoğu hastada robotik cerrahi yöntemiyle mide kanseri ameliyatı yapılabilse de her hasta için uygundur demek doğru değildir. Cerrah tümörün evresini, yerleşimini ve hastanın genel sağlık durumunu değerlendirerek robotik cerrahi kararı alır.
Mide kanseri tamamen iyileşebilir mi?
Erken tanı alan ve doğru şekilde tedavi edilen hastalarda tam iyileşme sağlamak mümkündür. Tedavinin başarısı hastalığın evresine, ek tedavilere göre şekillenir.
Tedaviye başlamadan önce ikinci görüş almak gerekli midir?
Özellikle büyük ve kapsamlı cerrahi operasyonlar öncesinde tıbbi ikinci görüşe başvurmak tedavi seçeneklerinin değerlendirilmesini sağlar. Hastayı gereksiz tedavilerden korumamıza yardımcı olur.
Mide kanserinde en önemli başarı faktörü nedir?
Mide kanseri tedavisinde erken tanı, deneyimli cerrahi ekip, doğru ameliyat yöntemi, hastanın ihtiyaçlarına uygun kemoterapi planlaması ve multidisipliner yaklaşım mide kanseri tedavisinde başarıyı etkileyen en önemli faktörlerdir.
